Agonist (muscle)

Also called Prime mover

The muscle that does the main work in a movement. Also called the prime mover.

More details

For example, when the elbow joint is flexed, the muscles that do the main work by contracting are the biceps brachii, brachialis and brachioradialis, so these three muscles are the agonists of elbow flexion. The triceps brachii and anconeus, on the other hand, extend the elbow, so they are the antagonists.

The right arm with the elbow bent: the biceps brachii on the front of the arm and the triceps brachii on the back of the arm.

The table below lists the main agonists and antagonists for the movements of different regions of the body.

RegionMovementAgonistsAntagonists
NeckFlexion (bending forward)
Reverse: extension (bending backward)
Sternocleidomastoid, Anterior vertebral musclesSplenius muscles, Erector spinae, Suboccipital muscles, Short dorsal muscles
Lower backFlexion (bending forward)
Reverse: extension (bending backward)
Rectus abdominis, External oblique, Internal obliqueLong dorsal muscles, Short dorsal muscles
Pectoral girdleElevation
Reverse: depression
Trapezius (upper part), Levator scapulae, RhomboidsSubclavius, Pectoralis minor, Trapezius (lower part)
Protraction (abduction)
Reverse: retraction (adduction)
Serratus anterior, Pectoralis minorTrapezius (middle part), Rhomboids
Upward rotation
Reverse: downward rotation
Trapezius (upper and lower parts), Serratus anteriorRhomboids, Pectoralis minor
ShoulderFlexion (raising the arm forward)
Reverse: extension (moving the arm backward)
Deltoid (anterior part), Pectoralis major (clavicular part)Deltoid (posterior part), Teres major, Latissimus dorsi
Abduction (raising the arm sideways)
Reverse: adduction
Deltoid (middle part), SupraspinatusPectoralis major (abdominal part), Teres major, Latissimus dorsi
Lateral rotation
Reverse: medial rotation
Infraspinatus, Teres minorSubscapularis, Teres major
Horizontal flexion (horizontal adduction)
Reverse: horizontal extension (horizontal abduction)
Deltoid (anterior part), Pectoralis major, CoracobrachialisDeltoid (middle and posterior parts), Infraspinatus, Teres minor
ForearmSupination
Reverse: pronation
Supinator, Biceps brachiiPronator quadratus, Pronator teres
WristFlexion (palmar flexion)
Reverse: extension (dorsiflexion)
Flexor carpi radialis, Palmaris longus, Flexor carpi ulnarisExtensor carpi radialis longus, Extensor carpi radialis brevis, Extensor carpi ulnaris
Radial deviation
Reverse: ulnar deviation
Extensor carpi radialis longus, Extensor carpi radialis brevisFlexor carpi ulnaris, Extensor carpi ulnaris
HipFlexion
Reverse: extension
Iliopsoas, Tensor fasciae latae, Rectus femoris, PectineusGluteus maximus, Biceps femoris (long head), Semitendinosus, Semimembranosus
Abduction
Reverse: adduction
Tensor fasciae latae, Gluteus mediusAdductor magnus, Adductor longus, Adductor brevis, Gracilis, Pectineus
Lateral rotation
Reverse: medial rotation
Gluteus maximus, Obturator externus, Obturator internus, Gemellus superior, Gemellus inferior, Quadratus femoris, PiriformisGluteus minimus
KneeExtension
Reverse: flexion
Quadriceps femoris, Tensor fasciae lataeBiceps femoris, Semitendinosus, Semimembranosus
Lateral rotation
Reverse: medial rotation
Biceps femorisSemitendinosus, Semimembranosus
Ankle and footDorsiflexion
Reverse: plantar flexion
Tibialis anterior, Extensor digitorum longus, Fibularis tertiusFibularis longus, Gastrocnemius, Soleus, Plantaris
Inversion
Reverse: eversion
Tibialis posterior, Flexor digitorum longusFibularis longus, Fibularis brevis
ToesFlexion
Reverse: extension
Flexor digitorum longus, Flexor hallucis longusExtensor digitorum longus, Extensor hallucis longus

See also: antagonist, synergistic muscle, biarticular muscle.

Reference websites

[Wikipedia]

· Anatomical terms of muscle, Wikipedia.

References and sources

  1. Further reading: Anatomical terms of muscle, Wikipedia.
  2. Federative International Programme for Anatomical Terminology (FIPAT). Terminologia Anatomica, 2nd ed. (TA2), 2019.